Featured Video Play Icon
Blog Yerli Filozof

Platon’un Mağara Alegorisi

Platon’un pek çok açıdan değerlendirilebilecek ünlü Mağara Alegorisini anlatan, TED-Ed kanalına (youtube.com/tededucation) ait olan bu animasyonu Türkçe olarak seslendirdim.

 

Gerçeklik, bilgi ve hayatın anlamı nedir?

Bazı temel konular, bunları mecazen ele alır ve varoluşu bir yolculuk olarak açıklar. Bir yol veya okyanus imgesiyle, bir tırmanış, savaş, kitap, ince bir çizgi, oyun, bir fırsat penceresi veya zamansız sönmüş bir ışık ya da alev…

2400 yıl önce, tarihin ünlü düşünürlerinden birisi, hayatın bir mağara içinde zincirlenmek ve taş duvara yansıyan gölgeleri izlemeye mecbur kalmak olduğun söyledi. Çok keyifli değil mi? Bu, Platon’un adalet, gerçeklik ve güzellik kavramlarını inceleyerek ideal bir toplum hayalini canlandırdığı Devlet adlı eserinin 7. kitabında bulunan Mağara Alegorisinde bahsettiği şey.

Alegoride bir grup tutsak doğumlarından itibaren bir mağaraya kapatılmışlar ve sırtları mağaranın girişine dönük, kafalarını çeviremiyorlar ve dış dünya hakkında bilgileri yok. Fakat bazen mağaranın kapısından geçen insanlar ve diğer şeyler, mağaranın duvarlarında gölge ve yankı oluşmasına sebep oluyorlar. Tutsaklar da bu illüzyonları gerçek olduklarına inanarak adlandırıyor ve kategorize ediyorlar.

Birdenbire bir tutsak serbest bırakılıyor ve ilk kez dışarı çıkıyor. Işık gözlerini acıtıyor ve yeni ortamı karışık buluyor. Etrafındakilerin gerçek olduğu ve gölgelerin de yalnızca yansımalar olduğu söylendiğinde buna inanamıyor. Gölgeler ona daha net geliyordu. Fakat gittikçe gözleri alışıyor, sudaki yansımalara ve objelere doğrudan bakabiliyor ve en sonunda ışığının, gördüğü her şeyin en büyük kaynağı olan güneşe bakabiliyor.

Tutsak, buluşunu paylaşmak için mağaraya dönüyor. Fakat artık karanlığa alışık değil ve duvardaki gölgeleri görmekt zorluk çekiyor. Diğer tutsaklar bu yolculuğunu onu aptal ve kör ettiğini düşünüyorlar ve herhangi bir serbest bırakılma eylemine şiddetle karşı çıkıyorlar. Platon bu parçayı, halkı eğitmeye çalışan bir filozofun durumuna benzeşim olarak sunuyor. Çoğu insan, cehalet içinde yalnızca mutlu olmakla kalmıyor, aynı zamanda bu cehaleti dile getirenlere de düşmanlık besliyor.

 

Yerli Filozof – YouTube: youtube.com/c/yerlifilozof

Yerli Filozof – YouTube: facebook.com/yerlifilozofyt

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir